
4 îlon, înî
Li herêma Cizîrê xwepêşandan li dijî kêmkirina dersên Kurdî; li Sûriyeyê 249 kes ji bermahiyên şer mirin
Xwepêşandan li dijî biryara dersên Kurdî
Kamîran: Duh me qala nerazîbûnê kir, lê îro ew nerazîbûn belav bûye ser çend bajaran. Çi qewimî?
Ronahî: Bi hezaran şênî li çar bajarên herêma Cizîrê — li Dêrik, Girkê Legê, Çilaxa û Tirbespiyê — derketin kolanan. Ew li dijî biryara Wezareta Perwerde û Fêrkirinê ya hikûmeta veguhêz a Sûriyeyê ne, ku hejmara dersên zimanê Kurdî di hefteyekê de bi tenê sê dersan sînordar dike.
Ronahî: Di her çar xwepêşandanan de daxuyaniyeke hevbeş hat xwendin. Beşdaran got ku ew ê ji mafê xwe yê perwerdeya bi zimanê dayikê venegerin.
Kamîran: Û ne tenê xelk — partiyên siyasî jî deng derxistin.
Ronahî: Erê. Nûnertiya Partiya Yekîtiya Demokratîk daxuyand ku vê biryarê qebûl nake. Li Qamişloyê jî partî û hêzên siyasî bi nivîskî ragihandin ku di dozdeh salên rêveberiyê de gelê Kurd bi zimanê xwe perwerde dîtiye, û ev biryar wê mafê xwezayî binpê dike.
Ronahî: Zuleyxa Ebdê, endama Rêveberiya Lêkolînên Perwerdeyê, got ku biryar ne li gorî Biryarnameya sêzdehan e — hêvî ew bû ku zimanê Kurdî li herêmê bibe zimanek fermî, lê ev biryar têra mafê perwerdeya bi zimanê dayikê nake.
249 kes ji ber bermahiyên şer mirin
Kamîran: Ronahî, ev xebera din a ku te got giran e — ka hûrgiliyên wê.
Ronahî: Li gorî Navenda Çavdêriya Mafên Mirovan a Sûriyeyê, ji destpêka salê ve ji ber teqîna bermahiyên şer li seranserê Sûriyeyê dused û çil û neh kes jiyana xwe ji dest daye.
Ronahî: Ji van, nod û du zarok in, neh jin û sed û çil û heşt mêr in. Her wiha sê sed û heştê û heşt kes jî birîndar bûne, gelek ji wan sewqel mane.
Kamîran: Nod û du zarok — ev hejmar ji zarokan re hema hema sê ji dehan e.
Ronahî: Rast e. Çavdêriyê diyar kir ku li herêmên di bin kontrola hikûmeta veguhêz de dused û bîst û heşt kes mirine, li Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê jî hejmareke din. Ev bermahî têkçûyî ne lê hê jî di erd û gundan de mane.
Xwepêşandanên li ser rewşa jiyanê
Ronahî: Kamîran, li heman herêmê xelk ji ber sedemeke din jî li kolanan e — rewşa jiyanê. Li Qamişloyê bi dehan şênî û xwediyên dikanan îro daxwaza çareseriyê kirin: elektrîka birêkûpêk, vegerandina piştgiriyê û başkirina debarê.
Ronahî: Li başûrê rojavayê Dêrik jî, li Tel Adasê ku nozdeh kîlometreyan dûr e, xwepêşander rê li ber tankerên petrolê girtin. Ew li dijî rakirina piştgiriya mazotê û kêmasiya xizmetan protesto dikin.
Kamîran: Yanî çend niqte ne lê hemû berê xwe didin heman krîzê.
Ronahî: Tam wisa — krîzeke aborî û civakî ya berhevbûyî ye ku hem elektrîk, hem mazot û hem debara rojane digire nav xwe.
1500 xwendekar bê perwerde man
Kamîran: Û perwerde ne tenê pirsgirêka ziman e — li hin deveran dibistan bi xwe ne li kar in.
Ronahî: Erê. Li navçeya Til Temir, bi destpêka sala xwendinê ya 2026–2027, hezar û pênc sed xwendekar ji perwerdeyê bêpar mane. Sedem zirara ku êrîş û gulebaranên salên dawî li dibistanan gihandine, bi taybetî yên li ser xeta pêş.
Ronahî: Li heman navçeyê nerazîbûneke din jî heye: cotkar. Ji ber ku hikûmeta veguhêz drav li hember genimê ku radestî embaran kirine hê nedaye, gelek cotkar dibêjin ku eger rewş neguhere ew ê demsala bê genim naçînin.
Vegera penaberên Serê Kaniyê
Kamîran: Xebereke ku êş û hêviyê bi hev re dihewîne — vegera malbatên penaber.
Ronahî: Koma yekem a penaberên Serê Kaniyê hewl dide vegere gund û axa xwe. Lê yên ku li malên wan bi cih bûne, rê li ber gelekan girt û nehiştin bikevin bajar û gundan.
Ronahî: Bi hezaran malbat bi salan e di kampan de di bin şert û mercên dijwar de dijîn. Ew daxwaza vegereke ewle û nûavakirina malên xwe dikin berî ku zivistan bê.
Kamîran: Berî zivistanê — ev dide xuyakirin ka çi qas lezgîn e.
Çaremîn salvegera 'Jin, Jiyan, Azadî'
Kamîran: Em bi mijareke ku vê hefteyê salvegera wê ye biqedînin.
Ronahî: Bi nêzîkbûna çaremîn salvegera serhildana 'Jin, Jiyan, Azadî' re, hivdeh rêxistin û saziyên mafên jin û mirovan daxuyaniyek weşandin. Wan ew serhildan wekî xaleke werçerxê bi nav kir û tekez li ser hevgirtina navbera jin û komên cuda kirin.
Ronahî: Di heman demê de, li Îranê Rêxistina Mafên Mirovan a Hana ragihand ku li gundê Kesnezan yê bajarê Seqizê jinek bi navê Nahîd Kesnezanî — çil û heşt salî — bê fermana dadwer û bi lêdan hat binçavkirin, û sê jinên din jî hatin cezakirin.
Kamîran: Yanî peyam û rewşa li ser erdê hê jî li hember hev radiwestin.
Ronahî: Erê, ev tam ew tezada ku daxuyanî jî pê ve girêdayî ye.