
19 Eylül Cumartesi
Suriye'de Kürtçe ders kararına tepki bugünkü gündemimiz
Kürtçe ders kararı
Kamîran: Dün eğitimde Kürtçe dilinden söz ettik ve görülüyor ki bu konu bugün daha da genişledi.
Ronahî: Evet. Suriye Eğitim Bakanlığı'nın, haftada yalnızca üç Kürtçe ders öngören kararı bugün dört kentte tepkilere yol açtı: Kobani, Girkê Legê, Tirbespiyê ve Kamışlo.
Ronahî: Girkê Legê'de Ayşe Mistef, birinden beri Kürtçe okuyan üç çocuğunun eğitimi başka bir dille tamamlamayı kabul etmediklerini söyledi. Tirbespiyê'de lise mezunu öğrenci Lafîn Tahir, başından beri Kürtçe okuduğunu ve başka bir dille devam edemeyeceğini belirtti.
Ronahî: Ortak talep, Kürtçenin Arapçayla birlikte eğitimin resmi dili olması ve bu hakkın Suriye anayasasında tanınması; yalnızca üç seçmeli ders olarak değil.
Kamîran: Yani anlaşmazlık derslerin varlığında değil, statüsünde.
Ronahî: Tam öyle. Kamışlo aydınları da bu kararın Kürt halkının beklentilerine yanıt vermediğini söylüyor. Bakanlık açısından karar metni dışında bu tepkilere ilişkin kapsamlı bir açıklama henüz yapılmadı.
Kobani: Dicle Mezarlığı'ndaki cenaze töreni
Kamîran: Ve dün de sözünü ettiğimiz Kobani hapishanesi olayı bugün ağır bir sonuç doğurdu.
Ronahî: On eylül tarihinde Kobani hapishanesi olayında ağır yaralanan Mesûd Hemo Reşo, Halep'teki bir hastanede doktorların çabalarına rağmen yaşamını yitirdi.
Ronahî: Cenazesi bugün Dicle Mezarlığı'nda düzenlenen törenle uğurlandı; kalabalık bir topluluk katıldı ve aynı tören sırasında Dîlan Cûdî de anıldı.
Kamîran: Ve yurt dışında da yankılandı, öyle değil mi?
Ronahî: Evet. Frankfurt'ta Avrupa Kürt Kadın Hareketi ile gençlik örgütlerinin çağrısıyla Rojava ve Kobani'ye destek yürüyüşü ve miting düzenlendi. Yüzlerce kişi Frankfurt ve çevresindeki kentlerden katıldı ve Kuzey ve Doğu Suriye halklarının kazanımlarının korunması gerektiği vurgulandı.
Akaryakıt ve gıda fiyatları
Ronahî: Günlük yaşamın bir başka yönü: Bu yıl Suriye'de akaryakıt ve gıda fiyatları önceki yıllara göre yüzde iki yüze yakın arttı.
Kamîran: Yüzde iki yüz — bu bir artış değil, hane bütçesinin bütününde bir değişiklik.
Ronahî: Karşılaştırma için: İki bin yirmi bir yılında fırın ve taşıtlar için kullanılan bir litre mazot Suriye lirasıyla yüz liraya satılıyordu. Bu artış günlük öfke ve gösterilere yol açtı.
Ronahî: Haseke'de İç Ticaret Müdürlüğü'nden Mihemed Şewqî Mihemed, son dönemde bazı fırınlarda ekmek fiyatı ve gramajında ihlaller olduğunu bildirdi, ancak resmi olarak fiyat ve ağırlıkta bir değişiklik olmadığını belirtti ve fırın sahiplerini standartlara uymaya çağırdı.
Kamîran: Yani kâğıt üzerinde fiyat aynı, pazarda başka bir şey görülüyor.
Amerikan mahkeme kararı
Kamîran: Ekonomiden adli bir konuya geçelim.
Ronahî: Amerikan federal mahkemesi yetmiş dört yaşındaki Semîr Osman El Şêx'i altmış yıl hapis cezasına çarptırdı. Kendisi eski Baas Partisi üst düzey yetkilisi ve Edra Hapishanesi müdürüydü.
Ronahî: Amerikan Adalet Bakanlığı'na göre, ülkeye girişinde göçmenlik kurumlarına yanlış bilgi verdiği ve tutuklulara işkence yaptığı gerekçesiyle suçlu bulundu.
Kamîran: Bu dava Amerika'da görüldü, Suriye'de değil — bu da kendi başına bir şey anlatıyor.
Ronahî: Evet ve mahkeme sonuçları bakanlık tarafından yayımlandı. Bu bilgilerde El Şêx tarafından bir yanıtın verilip verilmediğine ilişkin bir şey yok.
Suriye'de patlama ve top ateşi
Ronahî: Bugün iki patlama olayı var, her ikisi de savaş kalıntılarıyla bağlantılı.
Ronahî: Deyrizor'un batısındaki Eyaş kasabasında, ilk bilgilere göre bir silah deposunda patlama meydana geldi ve yaralılar var; sayıları ve patlama nedeni henüz bildirilmedi. Şam kırsalındaki Dareya'da da yıkık bir hemşirelik okulunda savaş kalıntıları patladı ve iki genç yaralandı.
Kamîran: Depo ve okul — ikisi de daha önce silah ambarı olarak kullanılan yerler.
Ronahî: Doğru; Dareya Basın Ofisi'ne göre okul daha önce silahlı gruplar tarafından silah deposu olarak kullanılıyordu.
Ronahî: Ayrıca İsrail güçleri Kuneytra kırsalındaki El Hemîdiye kasabası çevresini obüslerle top ateşine tuttu. Top ateşinin sonuçlarına ilişkin bilgi edinilemedi.
F-35'lerin Suudi Arabistan'a satışı
Kamîran: Ve uluslararası bir konuyla bitirelim.
Ronahî: Amerika, Suudi Arabistan'a kırk sekiz F-35 savaş uçağının satışını onayladı. Pakette kırk dokuz motor, haberleşme cihazları, yedek parça ve teknik destek hizmetleri de yer alıyor.
Ronahî: Amerikan Dışişleri Bakanlığı, bu satışın bölgedeki askeri dengeleri değiştirmeyeceğini belirtiyor. Riyad anlaşmayı memnuniyetle karşıladı.
Kamîran: Kendi doğası gereği tartışılan bir değerlendirme, çünkü satıcı tarafından söyleniyor.